Đi mãi thì thành đường

"Kỳ thực trên mặt đất vốn làm gì có đường. Người ta đi mãi thì thành đường thôi." — Lỗ Tấn

Khuya rồi. Nhà đã yên, và đây là lúc mình ngồi xuống thành thật với chính mình một chút. Càng lớn, mình càng thấm câu nói này của Lỗ Tấn.

Hồi trước mình từng nghĩ chỉ cần bắt đầu bước đi thì mọi thứ sẽ dần sáng tỏ. Những cuốn sách self-help, những mô hình "kế hoạch 5 năm", "định hướng sự nghiệp" đều khiến mình tin rằng cứ tiến về phía trước là sẽ gặp thử thách, rồi vượt qua, rồi trưởng thành.

Nhưng thực tế lại khác.

Điều khó nhất không phải là vượt qua thử thách, mà là có những lúc mình không biết nên đi về đâu. Có những biến cố xảy đến khiến mọi thứ mình từng tin bỗng trở nên mơ hồ. Mình không còn chắc chuyện gì đang diễn ra, càng không biết điều gì sẽ đến tiếp theo.

Có những lựa chọn mà mình tưởng là bản thân có quyền quyết định, nhưng hóa ra lại không đơn giản như vậy.

Ở lại hay về quê?

Một bên là điều mà người ta vẫn gọi là "tương lai". Một bên cũng là tương lai, nhưng đi kèm với trách nhiệm. Vậy cuối cùng, đâu mới thực sự là tương lai?

Có lẽ câu nói của Lỗ Tấn đúng ở chỗ: con đường chỉ xuất hiện khi người ta không ngừng bước tiếp.

Nhưng mình nhận ra một điều khác nữa. Khi con đường đã dần thành hình, cũng chính là lúc người ta khó có thể quay đầu. Mỗi bước chân đều để lại dấu vết, và mỗi lựa chọn đều dần biến thành cuộc đời của chính mình.

Mình vẫn chưa có câu trả lời.

Bài viết này không phải để chia sẻ một bài học, cũng không phải để truyền động lực. Nó chỉ là vài dòng mình viết ra sau những ngày khủng hoảng, để ghi lại những gì bản thân đang nghĩ — như một cách để đêm nay bớt nặng hơn một chút.

Hy vọng một ngày nào đó, khi nhìn lại, mình sẽ có thêm một vài điều để đúc kết. Không phải để bổ sung cho lời của Lỗ Tấn, mà chỉ để tự trả lời câu hỏi của chính mình: con đường mình đã chọn, rốt cuộc dẫn mình đến đâu.

Còn bây giờ thì mình cứ đi tiếp đã. Đường, tính sau.

— Anh